Ten artykuł od 2007-11 wymaga uzupełnienia źródeł podanych informacji. Informacje nieweryfikowalne mogą zostać zakwestionowane i usunięte. Aby uczynić artykuł weryfikowalnym, należy podać przypisy do materiałów opublikowanych w wiarygodnych źródłach.

System z Bretton Woods – system walutowy, który stworzył podstawy relacji międzynarodowych w sferze zarządzania systemami monetarnymi. Był pierwszym w pełni negocjowalnym systemem monetarnym kierowanym przez rządy państw.

W trzech pierwszych tygodniach lipca 1944 w Hotel Mount Washington w Bretton Woods, w stanie New Hampshire odbyła się United Nations Monetary and Financial Conference (znana również jako Konferencja w Bretton Woods), owocem której było podpisanie porozumienia z Bretton Woods. W konferencji uczestniczyło 730 delegatów z 44 państw alianckich.

W celu przestrzegania i kontroli postanowień systemu uczestnicy konferencji powołali do życia Międzynarodowy Bank Odbudowy i Rozwoju (The International Bank for Reconstruction and Development, IBRD) oraz Międzynarodowy Fundusz Walutowy (International Monetary Fund, IMF). Początek działalności tych instytucji przypada na 1946, kiedy porozumienie zostało ratyfikowane.

System z Bretton Woods nakładał obowiązek na każdym państwie do zastosowania polityki monetarnej, której jednym z celów było utrzymanie kursów wymiany w jednoprocentowym przedziale wahań. Z powodu wzrastających obciążeń system załamał się w 1971. Jednym z powodów było wstrzymanie przez Stany Zjednoczone wymienialności dolara na złoto.

Do wczesnych lat 70. system z Bretton Woods w efektywny sposób zapobiegał konfliktom oraz pomagał w osiąganiu wspólnych celów twórcom systemu, w szczególności Stanom Zjednoczonym.

Spis treści 1 Początki 1.1 Wielki Kryzys 1.1.1 “Bezpieczeństwo ekonomiczne” 2 Kursy walutowe 2.1 Funt szterling 2.2 Frank francuski 2.3 Marka niemiecka 2.4 Lir włoski 2.5 Jen 2.6 Frank szwajcarski 2.7 Gulden holenderski 2.8 Frank belgijski 2.9 Marka fińska 2.10 Drachma grecka 2.11 Korona duńska 2.12 Peseta hiszpańska 3 Zobacz też

[edytuj] Początki

Podstawy polityczne systemu z Bretton Woods składają się z kilku kluczowych czynników: pamięci Wielkiego Kryzysu, koncentracji władzy w niewielkiej liczbie państw oraz chęci do uporządkowania i ustabilizowania sytuacji w handlu międzynarodowym.

[edytuj] Wielki Kryzys

Podstawą wypracowanego porozumienia była wspólna wiara w kapitalizm. Jednakże kraje rozwinięte różniły się odnośnie do rodzajów kapitalizmu, jaki byłby najlepszy dla ich gospodarek (Francja, na przykład preferowała większe planowanie i interwencje rządowe, z kolei Stany Zjednoczone były za ograniczeniem interwencjonizmu państwowego), wszystkie jednak polegały na mechanizmach rynkowych i własności prywatnej.

Wyjątkowe jest to, że to nie różnice lecz podobieństwa okazały się najważniejsze. Wszyscy uczestnicy konferencji w Bretton Woods zgadzali się, że chaos monetarny poprzedzający wojnę dostarczył kilku ważnych lekcji.

Doświadczenia związane z Wielkim Kryzysem były w świadomości rządzących świeże. Uczestnicy konferencji w Bretton Woods mieli nadzieje na uniknięcie sytuacji z lat 30. Rządy w latach 30. XX wieku stosowały politykę dewaluacji waluty, zwiększając konkurencyjność swoich produktów w handlu międzynarodowym, co poprawiało bilans płatniczy, nakręcając inflację w kraju, co spowodowało zmniejszenie popytu, spadek dochodu krajowego, zwiększenie bezrobocia i w konsekwencji zmniejszenie obrotów w handlu międzynarodowym.

Handel w latach 30. XX wieku był głównie ograniczony do bloków walutowych (grup państw używających tej samej waluty, np. Imperium Brytyjskie używało funta). Bloki te nie pozwalały na przepływ kapitału i inwestycji do państw w innych blokach. Mimo że ta strategia przynosiła korzyści dla budżetu w krótkim okresie, to już w średnim i długim okresie odbijała się negatywnie.

Uczestnicy konferencji w Bretton Woods popierali liberalny system, który polegałby na zasadach wolnorynkowych, z minimalną liczbą barier dla prywatnych przepływów kapitału. Mimo że mieli różne poglądy co do sposobu wprowadzenia nowego systemu, to zgadzali się że będzie to otwarty system.

[edytuj] “Bezpieczeństwo ekonomiczne”

Na podstawie doświadczenia z lat przed wojną, planiści ze Stanów Zjednoczonych wypracowali koncept bezpiecznej ekonomii - liberalnego systemu ekonomicznego, który pomoże w utrzymaniu powojennego pokoju. Jednym z tych którzy dostrzegli taką możliwość, był Cordell Hull, sekretarz stanu USA w latach 1933-1944. Hull uważał, że fundamentalnymi przyczynami II wojny światowej była dyskryminacja ekonomiczna i wojna handlowa. Dokładnie miał na myśli czynniki kontrolujące handel i kursy walutowe (porozumienia bilateralne) nazistowskich Niemiec i politykę protekcyjną w Imperium brytyjskim.

[edytuj] Kursy walutowe

Daty pokazują kiedy wprowadzono kursy

[edytuj] Funt szterling

Data	Wartość funta w dolarach
27 grudnia 1945	4,03
18 września 1949	2,8
17 listopada 1967	2,4

[edytuj] Frank francuski

Data	Wartość dolara amerykańskiego we frankach	Uwagi
27 grudnia 1945	119,11	1 funt = 480 franków
26 stycznia 1948	214,39	1 funt = 864 franków
18 października 1948	263,52	1 funt = 1062 franków
27 kwietnia 1949	272,21	1 funt= 1097 franków
20 września 1949	350	1 funt = 980 franków
10 sierpnia 1957	420	1 funt = 1176 franków
27 grudnia 1958	493.71	1 frank = 1,8 mg złota
1 stycznia 1960	4,9371	1 nowy frank = 100 starych franków
10 sierpnia 1968	5,48	1 nowy frank = 162 mg złota

[edytuj] Marka niemiecka

Data	Wartość dolara amerykańskiego w markach
21 czerwca 1948	3,33
18 września 1949	4,20
6 marca 1961	4
29 października 1969	3,67

[edytuj] Lir włoski

Data	Wartość dolara amerykańskiego we włoskich lirach
4 stycznia 1946	225
26 marca 1946	509
7 stycznia 1947	350
28 listopada 1947	575
18 września 1949	625

[edytuj] Jen

Data	Wartość dolara amerykańskiego w jenach
25 kwietnia 1949	360

[edytuj] Frank szwajcarski

Data	Wartość dolara amerykańskiego we frankach	Uwagi
27 grudnia 1945	4,30521	1 funt = 17,35 franków szwajcarskich
wrzesień 1949	4,375	1 funt = 12,25 franków szwajcarskich

[edytuj] Gulden holenderski

Data	Wartość dolara amerykańskiego w guldenach
27 grudnia 1945	2,652
20 września 1949	3,8
7 marca 1961	3,62

[edytuj] Frank belgijski

Data	Wartość dolara amerykańskiego w frankach
27 grudnia 1945	43,77
1946	43,8725
21 września 1949	50

[edytuj] Marka fińska

Data	Wartość dolara amerykańskiego w markach fińskich	Uwagi
17 października 1945	136
5 lipca 1949	160
19 września 1949	230
15 września 1957	320
1 stycznia 1963	3,2	1 nowa marka = 100 starych marek
12 października 1967	4,2

[edytuj] Drachma grecka

Data	Wartość dolara amerykańskiego w drachmach
1954	30

[edytuj] Korona duńska

Data	Wartość dolara amerykańskiego w koronach
sierpień 1945	4,8
19 września 1949	6,91
21 listopada 1967	7,5

[edytuj] Peseta hiszpańska

Data	Wartość dolara amerykańskiego w pesetach
17 lipca 1959	60
20 listopada 1967	70

[edytuj] Zobacz też

• Rezerwy walutowe
• General Agreement on Tariffs and Trade
• Standard złota