Straż gminna – Wikipedia, wolna encyklopedia

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, szukaj
Wóz Straży Miejskiej w Poznaniu, w malowaniu od listopada 2007
Wóz Straży Miejskiej w Poznaniu, w malowaniu od listopada 2007
 
Osiedlowy Punkt Interwencyjny Straży Miejskiej przy ul. Nałkowskich w dzielnicy Wrotków w Lublinie

Straż gminna – funkcjonująca w niektórych krajach instytucja powołana w celu utrzymywania porządku publicznego i bezpieczeństwa ludzi, która podlega lokalnemu samorządowi a nie władzy centralnej. Zazwyczaj straż gminna dysponuje bardziej ograniczonymi uprawnieniami w porównaniu z policją państwową.

Spis treści

[edytuj] Straż miejska i straż gminna w Polsce

W Polsce straż gminna i miejska jest to umundurowana formacja tworzona przez radę miasta (gminy) mająca na celu ochronę porządku publicznego na terenie miasta (gminy). Podstawą ich działania jest ustawa o strażach gminnych (Dz. U. z 1997 r. Nr 123, poz. 779 z późn. zm.). Zgodnie z jej zapisem (Rozdz. I, Art.2. pkt 3.) w gminach, w których organem wykonawczym jest burmistrz (prezydent miasta), straż nosi nazwę „straż miejska”.

Numer alarmowy – 986 (bezpłatny).

Współczesna straż miejska powstała w Polsce 1991 roku. Początkowo nosiła różne nazwy, np. Policja Municypalna. Po zmianie przepisów w roku 1997, zakazane zostało używanie tej nazwy. Ustawowo ujednolicone zostało ponadto umundurowanie funkcjonariuszy miejskich, aby obywatele nie mieli problemu z odnalezieniem patroli straży miejskiej niezależnie od miasta, w którym się znajdują. Każdy strażnik posiada czapkę z charakterystyczną żółto-czarną szachownicą. Ustawa nie określa jednak wyglądu oraz malowania pojazdów, w praktyce w każdym z polskich miast radiowozy wyglądają inaczej.

[edytuj] Stanowiska w straży miejskiej (gminnej)

Aspirant-sm.gif Mlodszy straznik-sm.gif Straznik-sm.gif Starszy straznik-sm.gif
Aplikant Młodszy Strażnik Strażnik Starszy Strażnik
Mlodszy inspektor.gif Inspektor-sm.gif Starszy inspektor-sm.gif
Młodszy specjalista Specjalista Starszy specjalista
Młodszy inspektor Inspektor Starszy inspektor
Kierownik referatu-sm.gif Zastepca naczelnika oddzialu-sm.gif Naczelnik oddzialu-sm.gif Naczelnik oddzialu-sm.gif
Z-ca kierownika Kierownik Z-ca naczelnika Naczelnik
Zastepca naczelnika-sm.gif Naczelnik-sm.gif
Z-ca komendanta Straży Komendant Straży

Ustawą z dnia 22 maja 2009 r. (Dz.U. 2009 nr 97 poz. 803) o zmianie ustawy o strażach gminnych, ustawy o Policji oraz ustawy - Prawo o ruchu drogowym, dodano trzy nowe stanowiska: młodszego specjalisty, specjalisty, starszego specjalisty oraz zastępcy kierownika. Ponadto dokonano zmian nazw stanowisk (z Z-ca naczelnika oddziału, wydziału na Zastępca naczelnika oraz z Naczelnik oddziału, wydziału na Naczelnik).

[edytuj] Zadania straży miejskich (gminnych) w Polsce

Straż miejska ma na celu przede wszystkim ochronę spokoju i porządku w miejscach publicznych (Cieszyn)
Straż miejska ma na celu przede wszystkim ochronę spokoju i porządku w miejscach publicznych (Cieszyn)
 

Straż miejska (gminna) ma na celu przede wszystkim ochronę spokoju i porządku w miejscach publicznych, a także ochronę obiektów komunalnych i urządzeń użyteczności publicznej. Ma też czuwać nad porządkiem i kontrolować ruch drogowy (w zakresie określonym w przepisach o ruchu drogowym, o wiele mniejszym niż policja). Współdziała z właściwymi podmiotami w zakresie ratowania życia i zdrowia obywateli, pomocy w usuwaniu awarii technicznych i skutków klęsk żywiołowych oraz innych miejscowych zagrożeń. Do momentu przybycia właściwych służb, zabezpiecza miejsca przestępstwa, katastrofy lub innego podobnego zdarzenia - albo miejsc zagrożonych takim zdarzeniem - przed dostępem osób postronnych lub zniszczeniem śladów i dowodów, a także ustala wstępnie świadków zdarzenia. Często współdziała z organizatorami i innymi służbami w ochronie porządku podczas zgromadzeń i imprez publicznych. Doprowadza osoby nietrzeźwe do izby wytrzeźwień lub miejsca ich zamieszkania, jeżeli osoby te zachowaniem swoim dają powód do zgorszenia w miejscu publicznym, znajdują się w okolicznościach zagrażających zdrowiu albo życiu ich lub innych osób.

Straż miejska (gminna) informuje społeczność lokalną o stanie i rodzajach zagrożeń, a także inicjuje i uczestniczy w działaniach mających na celu zapobieganie popełnianiu przestępstw i wykroczeń oraz zjawiskom kryminogennym i współdziała w tym zakresie z organami państwowymi, samorządowymi i organizacjami społecznymi.

Poza tym konwojuje dokumenty, przedmioty wartościowe lub wartości pieniężne dla potrzeb gminy.

[edytuj] Uprawnienia strażników miejskich (gminnych) w Polsce

Sztandar SM w Szczecinie
  • udzielanie pouczeń,
  • legitymowanie osób w uzasadnionych przypadkach w celu ustalenia ich tożsamości,
  • ujęcie osób stwarzających w sposób oczywisty bezpośrednie zagrożenie dla życia lub zdrowia ludzkiego, a także dla mienia i niezwłocznego doprowadzenia do najbliższej jednostki Policji,
  • nakładanie grzywien w postępowaniu mandatowym za wykroczenia określone w trybie przewidzianym przepisami o postępowaniu w sprawach o wykroczenia,
  • dokonywanie czynności wyjaśniających, kierowanie wniosków o ukaranie do sądu, oskarżanie przed sądem i wnoszenie środków odwoławczych - w trybie i zakresie określonymi w Kodeksie postępowania w sprawach o wykroczenia,
  • usuwanie pojazdów i ich unieruchamianie przez blokowanie kół w przypadkach, zakresie i trybie określonymi w przepisach o ruchu drogowym,
  • wydawanie poleceń,
  • żądanie niezbędnej pomocy od instytucji państwowych i samorządowych,
  • zwracanie się, w nagłych przypadkach, o pomoc do jednostek gospodarczych, prowadzących działalność w zakresie użyteczności publicznej oraz organizacji społecznych jak również do każdej osoby o udzielenie doraźnej pomocy na zasadach określonych w ustawie o Policji,
  • obserwowanie i rejestrowanie przy użyciu środków technicznych obrazu zdarzeń w miejscach publicznych.
  • w uzasadnionych przypadkach przeszukiwanie podejrzanego.

[edytuj] Straż miejska i gminna w innych krajach

[edytuj] Ciekawostki

[edytuj] Zobacz też

Przypisy

  1. Jana Długosza kanonika krakowskiego Dziejów polskich ksiąg dwanaście, W Krakowie, 1868, t. 3, ks. 9, 10
  2. Chcą powołania Straży Gminnej w Żukowie. expresskaszubski.pl. [dostęp 2009-09-20].

(źródło: ustawa o strażach gminnych)

[edytuj] Linki zewnętrzne