Piotr Doroszenko

Piotr Doroszenko (ukr. Петро Дорошенко, zwany Doroszem; ur. w 1627 roku w Czehryniu, zm. 19 listopada 1698 w Czehryniu) – absolwent prawosławnej szkoły średniej w Kijowie (tzw. „Ateneum Mohylańskiego”). W latach 1665-1676 był hetmanem Ukrainy Prawobrzeżnej.

Dążył do uniezależnienia Ukrainy Naddnieprzańskiej od Polski i Carstwa Rosyjskiego, opierał się na sojuszu z Turcją i Tatarami. Zamierzał przekształcić Ukrainę Naddnieprzańską w państwo wasalne wchodzące w skład imperium osmańskiego.

• 1666 – razem z Ordą Krymską uderzył na dywizję koronną pułkownika Sebastiana Machowskiego rozłożoną na zimowych leżach w Ścianie i Braiłowie.
• 1665 – wybrany w Czehryniu na hetmana kozackiego
• 1666 – sprzymierzył się z Tatarami i wystąpił przeciw wojskom polskim
• 1667 – Rozejm andruszowski – Rzeczpospolita i Rosja ustanowiły wspólny protektorat nad Zaporożem – wtedy Doroszenko zwrócił się do sułtana o objęcie protekcją przez Turcję.
  • razem z sułtan kałą Krym-Girejem uderzył na obóz w Podhajcach, ponieśli klęskę od wojsk Sobieskiego.
• 1669 – na radzie w Czehryniu doprowadził do przyjęcia protekcji sułtana nad prawobrzeżną Ukrainą (stolica w Czehryniu).
  • nadał na uposażenie miasto Stajki metropolicie prawosławnemu kijowskiemu Tukalskiemu, z którym współpracował.
  • sejm koronacyjny – Doroszenko wystosował memoriał o tragicznym stanie Cerkwi prawosławnej oraz przywrócenie ustaleń z ugody hadziackiej.
• 1670 – ugoda ostrogska – hetmanem kozackim został Chanenko a nie Doroszenko
• 1671 – bitwa pod Bracławiem – jego oddziały rozbite przez Sobieskiego.
• 1672 – przyjął zbuntowane w tzw. „buncie Lipków’’ chorągwie tatarskie, które wyprowadzono z wojska koronnego.
  • brał udział w oblężeniu Kamieńca Podolskiego razem z wojskiem tureckim.
  • Traktat w Buczaczu – Doroszenko uznany za hetmana kozackiego (wcześniej nadany tytuł przez sułtana)
  • pod Czetwerynówką jego oddziały kozackie rozbite przez Polaków i Kozaków Chanenki.
• 1676 – Oblegał Czehryń w 12 tys. żołnierzy, chcąc odzyskać swą stolicę; okrążony przez wojska rosyjsko-kozackie, skapitulował.
  • został zmuszony do przyjęcia protektoratu Moskwy.

[edytuj] Bibliografia

• Jan Perdenia, Hetman Piotr Doroszenko a Polska, Wydawnictwo Universitas, Kraków 2000, ISBN 83-7052-671-3