Nicolas Sarkozy – Wikipedia, wolna encyklopedia
| Nicolas Sarkozy | |
| Data i miejsce urodzenia | 28 stycznia 1955 Paryż |
| 23. prezydent Republiki Francuskiej | |
| Przynależność polityczna | Unia na rzecz Ruchu Ludowego |
| Okres urzędowania | od 16 maja 2007 do 15 maja 2012 |
| Poprzednik | Jacques Chirac |
| Następca | François Hollande |
| Współksiążę Andory | |
| Okres urzędowania | od 16 maja 2007 do 15 maja 2012 |
| Poprzednik | Jacques Chirac |
| Następca | François Hollande |
| Przewodniczący Rady Europejskiej | |
| Okres urzędowania | od 1 lipca 2008 do 31 grudnia 2008 |
| Poprzednik | Janez Janša |
| Następca | Mirek Topolánek |
| Odznaczenia | |
Nicolas Sarkozy (wym. [nikɔla saʁkɔzi]; ur. 28 stycznia 1955 w Paryżu jako Nicolas Paul Stéphane Sarközy de Nagy-Bocsa) – francuski polityk, w latach 2007–2012 prezydent Republiki Francuskiej i z urzędu współksiążę Andory, w latach 2004–2007 przewodniczący Unii na rzecz Ruchu Ludowego, były minister w kilku rządach, deputowany i poseł do Parlamentu Europejskiego.
Spis treści |
[edytuj] Pochodzenie i wykształcenie
Syn węgierskiego imigranta, Pála Sárközy de Nagy-Bócsa i Andrée Mallah. Dziadek ze strony matki pochodził z rodziny greckich Żydów, przeszedł już we Francji na katolicyzm[1].
Pál Sárközy wywodził się ze szlacheckiego rodu, posiadającego majątki ziemskie w miejscowości Alattyán (około 90 km od Budapesztu)[2]. Po zakończeniu II wojny światowej, w obawie przed represjami ze strony komunistów wyemigrował początkowo do Niemiec[3]. W 1959 rodzice Nicolasa Sarkozy’ego rozstali się, jego matka wraz z dziećmi wróciła do swojego ojca, będącego wówczas znanym paryskim lekarzem[1]. W 1973 rodzina przeniosła się do Neuilly-sur-Seine[4].
Nicolas Sarkozy został wychowany w tradycji katolickiej[5]. Ukończył prywatną katolicką szkołę średnią Cours Saint-Louis de Monceau w Paryżu. Został absolwentem prawa na Université Paris X Nanterre i po zdaniu egzaminu państwowego został prawnikiem specjalizującym się we francuskim prawie gospodarczym. Studiował również nauki polityczne w Instytucie Nauk Politycznych w Paryżu (Sciences Po).
[edytuj] Kariera polityczna
[edytuj] Działalność do 2007
W wieku 22 lat został najmłodszym członkiem rady miejskiej miasta Neuilly-sur-Seine. Mandat radnego tej miejscowości sprawował nieprzerwanie przez 30 lat. W 1983 wybrano go na urząd mera Neuilly-sur-Seine. Burmistrzem tej miejscowości był do 2002. W administracji terytorialnej pełnił także funkcje radnego rady generalnej departamentu Hauts-de-Seine (1985–1988, 2004–2007), w tym jej wiceprzewodniczącego (1986–1988). Od 1983 do 1988 był radnym regionalnym Île-de-France[6].
Od końca lat 70. pełnił kierownicze funkcje w gaullistowskim Zgromadzeniu na rzecz Republiki. Był przewodniczącym młodzieżowego komitetu wsparcia Jacques’a Chiraca, członkiem komitetu centralnego RPR, sekretarzem krajowym ds. młodzieży, koordynatorem w wyborach europejskich, zastępcą sekretarza generalnego.
W 1988 po raz pierwszy uzyskał mandat deputowanego do Zgromadzenia Narodowego z 6. okręgu wyborczego departamentu Hauts-de-Seine. Do niższej izby francuskiego parlamentu skutecznie kandydował w kolejnych wyborach, zasiadając w nim do 2005 (z przerwami na czas pełnienia funkcji rządowych)[7].
29 marca 1993 wszedł w skład rządu Édouarda Balladura jako minister ds. budżetu i rzecznik prasowy rządu. Od 19 lipca 1994 był jednocześnie ministrem łączności[6]. W wyborach prezydenckich w 1995 poparł kandydaturę urzędującego premiera (był szefem jego sztabu wyborczego i rzecznikiem prasowym), chociaż RPR wysunął paryskiego mera i swojego lidera, Jacques’a Chiraca. Po zwycięstwie tego ostatniego Nicolas Sarkozy odszedł z administracji rządowej.
W 1998 został sekretarzem generalnym Zgromadzenia na rzecz Republiki. W 1999 był liderem listy RPR-Demokracji Liberalnej w wyborach do Parlamentu Europejskiego. Mandat europosła sprawował przez niespełna dwa miesiące, należąc do grupy EPP-ED[8]. Po dymisji Philippe’a Séguina w tym samym roku pełnił obowiązki przewodniczącego RPR[9].
W 2002 po reelekcji Jacques’a Chiraca wyborach prezydenckich, 7 maja tego samego roku został mianowany ministrem spraw wewnętrznych w rządzie Jean-Pierre’a Raffarina. Zaangażował się w utworzenie Unii na rzecz Większości Prezydenckiej, przekształconej w Unię na rzecz Ruchu Ludowego. 31 marca 2004, po reorganizacji gabinetu, objął urząd ministra stanu i jednocześnie ministra ekonomii, finansów oraz przemysłu.
Po dymisji Alaina Juppé z kierowania ludowcami, na nadzwyczajnym kongresie Nicolas Sarkozy uzyskał ponad 85% głosów, obejmując stanowisko przewodniczącego 28 listopada 2004[10]. Dzień później zrezygnował ze stanowiska ministra, a 13 marca 2005 powrócił do sprawowania mandatu poselskiego.
31 maja 2005 powrócił do rządu. W nowo utworzonym gabinecie Dominique'a de Villepin został ministrem stanu oraz ministrem spraw wewnętrznych.
[edytuj] Wybory prezydenckie 2007
14 stycznia 2007 członkowie Unii na rzecz Ruchu Ludowego zadecydowali większością 98,1% głosów, że to Nicolas Sarkozy zostanie jej jedynym kandydatem w wyborach prezydenckich w tym samym roku[10].
26 marca 2007 Nicolas Sarkozy zrezygnował z zajmowanych funkcji rządowych celem poświęcenia się udziałowi w kampanii prezydenckiej. 22 kwietnia 2007 wygrał pierwszą turę wyborów z wynikiem 31,11%. Przed drugą turą spośród konkurentów został poparty jedynie przez Philippe’a de Villiers. Nie uzyskał poparcia ze strony lidera Unii na rzecz Demokracji Francuskiej, François Bayrou (który zajął 3. miejsce w głosowaniu), jednak za jego kandydaturą publicznie opowiedziała się większość deputowanych UDF. Według ujawnionego w 2012 dokumentu jego kampanię miał rzekomo wesprzeć kwotą 50 mln euro ówczesny rząd libijski[11].
W drugiej turze 6 maja 2007 Nicolas Sarkozy pokonał kandydatkę Partii Socjalistycznej, Ségolène Royal, uzyskując ponad 53% głosów. Uroczyste objęcie urzędu Prezydenta Republiki Francuskiej na pięcioletnią kadencję odbyło się 16 maja 2007.
[edytuj] Prezydentura
[edytuj] Polityka krajowa
Dwa dni po wyborach Nicolas Sarkozy mianował François Fillona na stanowisko premiera. W nowym rządzie 6 na 15 tek ministerialnych objęły kobiety. Ministrem spraw zagranicznych został socjalista Bernard Kouchner, ministrem obrony Hervé Morin (lider wspierającej prezydenta partii Nowe Centrum), ministrem spraw wewnętrznych była minister obrony, Michèle Alliot-Marie, ministrem stanu były premier, Alain Juppé. Po wygranych przez UMP i jej sojuszników wyborach parlamentarnych w tym samym roku, zaprzysiągł drugi gabinet tego samego premiera z niewielkimi zmianami w składzie. W grudniu 2007 przywołał „chrześcijańskie korzenie Francji” w słynnym przemówieniu w Bazylice św. Jana na Lateranie w Rzymie (prezydent Francji jako sukcesor królów Francji jest kanonikiem honorowym Bazyliki).
W ciągu pierwszego roku przeprowadził ponad 50 reform. Krytykowany za brak powagi i arbitralny styl rządzenia, w przemówieniu z kwietnia 2008 zadeklarował kontynuowanie zmian w gospodarce[12]. Łącznie jego zaplecze w tym samym roku opracowało pakiet 300 ustaw, zakładających prywatyzację, ograniczenie biurokracji i obniżenie składek ubezpieczeniowych. W lipcu 2008 parlament francuski przyjął ustawę wprowadzającą elastyczne rozwiązania w zakresie czasu pracy[13].
[edytuj] Polityka zagraniczna
W przemówieniu dotyczącym polityki zagranicznej Francji wygłoszonym 27 sierpnia 2007 zaproponował powołanie „komitetu mędrców”. Tematem pracy tej grupy miała być przyszłość Europy w latach 2020–2030. Poparł również rozszerzenie grupy G8 do G13 poprzez dołączenie Chin, Indii, Meksyku, Brazylii i RPA. Doprowadził do powrotu Francji do struktur wojskowych NATO[14].
Nicolas Sarkozy należy do przeciwników akcesji Turcji do Unii Europejskiej[15]. Opowiada się jednocześnie za koncepcją Unii na rzecz Regionu Morza Śródziemnego, która byłaby stowarzyszona z Unią Europejską, a w jej skład wchodziłyby państwa basenu Morza Śródziemnego.
Tuż po wyborach prezydenckich brał udział w negocjacjach unijno-libijskich w sprawie uwolnienia bułgarskich pielęgniarek. Po sukcesie rokowań, złożył wizytę w Libii, gdzie podpisał umowy gospodarcze z przywódcą tego państwa, Muammarem al-Kaddafim.
[edytuj] Wybory prezydenckie 2012
W 2012 Nicolas Sarkozy ogłosił, że będzie się ubiegał o reelekcję w wyborach prezydenckich rozpisanych na 22 kwietnia i 6 maja 2012. Wystartował pod hasłem La France Forte ("Silna Francja"), uzyskał poparcie ze strony Angeli Merkel i Davida Camerona.
Nicolas Sarkozy w czasie pierwszej kadencji tracił na popularności, stając się jednym z najmniej popularnych prezydentów V Republiki. Postrzegany jest jako "prezydent bogatych", wypomina mu się obniżenie podatków dla najbogatszych Francuzów oraz to, że zwycięstwo wyborcze w 2007 świętował w ekskluzywnej paryskiej restauracji Fouquet's z zamożnymi biznesmenami[16]. Krytykowano jego upodobanie do blichtru i epatowanie swoim życiem prywatnym.
W pierwszej turze ubiegający się o reelekcję prezydent zajął drugie miejsce. Otrzymał około 9,75 miliona głosów (27,18%), przechodząc do drugiej tury głosowania, w której przegrał z wynikiem ponad 48% głosów z kandydatem socjalistów, którym był François Hollande[17][18]. Stał się tym samym drugim prezydentem V Republiki (pierwszym był urzędujący siedem lat Valéry Giscard d'Estaing), który nie uzyskał reelekcji na drugą kadencję.
[edytuj] Życie prywatne
Pierwszą żoną Nicolasa Sarkozy’ego była od 1982 do 1992 Marie-Dominique Culioli, z którą ma dwóch synów. W 1996 ożenił się z Cécilią Ciganer-Albéniz[19], z którą również ma syna. W 2007 został między nimi orzeczony rozwód.
2 lutego 2008 Nicolas Sarkozy zawarł związek małżeński z byłą modelką włoską Carlą Bruni[20]. Stał się pierwszym w historii Republiki Francuskiej prezydentem, biorącym ślub w trakcie sprawowania urzędu. 19 października 2011 urodziła się ich córka[21].
| 4. György Sárközy de Nagy-Bócsa | ||||||
| 2. Pál Sárközy de Nagy-Bócsa | ||||||
| 5. Katalin Ilona Anna Tamás Tóth | ||||||
| 1. Nicolas Sarkozy | ||||||
| 6. Bénédict Mallah | ||||||
| 3. Andrée Mallah | ||||||
| 7. Adèle Bouvier | ||||||
Przypisy
- ↑ 1,0 1,1 Konrad Niklewicz: Sarkozy – kim jest nowy prezydent Francji?. wyborcza.pl, 6 maja 2007. [dostęp 27 listopada 2010].
- ↑ Serge Schemann: The New French President’s Roots Are Worth Remembering (ang.). nytimes.com, 15 maja 2007. [dostęp 27 listopada 2010].
- ↑ Maureen Orth: Paris Match (ang.). vanityfair.com. [dostęp 30 maja 2009].
- ↑ An english biography of Sarkozy (ang.). biobble.com. [dostęp 27 listopada 2010].
- ↑ Sarkozy: „Soy de cultura católica, de tradición católica, de confesión católica” (hiszp.). fluvium.org. [dostęp 30 maja 2009].
- ↑ 6,0 6,1 Nicolas Sarkozy (fr.). elysee.fr. [dostęp 30 maja 2009].
- ↑ Nicolas Sarkozy na stronie Zgromadzenia Narodowego XII kadencji (fr.). [dostęp 27 listopada 2010].
- ↑ Profil na stronie Parlamentu Europejskiego. [dostęp 27 listopada 2010].
- ↑ Rassemblement pour la République (RPR): Histoire (fr.). france-politique.fr. [dostęp 30 maja 2009].
- ↑ 10,0 10,1 Union pour un mouvement populaire (UMP): Histoire (fr.). france-politique.fr. [dostęp 30 maja 2009].
- ↑ Sarkozy-Kadhafi: la preuve du financement (fr.). mediapart.fr, 28 kwietnia 2012. [dostęp 28 kwietnia 2012].
- ↑ Będzie nowy Sarkozy. wprost.pl, 25 kiwetnia 2008. [dostęp 30 maja 2009].
- ↑ Dominika Pszczółkowska, Sarkozy zmienia Francję, „Gazeta Wyborcza” nr 176 z 29 lipca 2008, s. 9.
- ↑ Francja wraca do struktur wojskowych NATO. gazeta.pl, 17 marca 2009. [dostęp 30 maja 2009].
- ↑ Trwa walka o unijne granice. dziennik.pl, 7 grudnia 2009. [dostęp 12 lipca 2010].
- ↑ Marek Ostrowski. Wybór Marianny. „Polityka”, s. 44–46, 18 kwietnia 2012. [dostęp 22 kwietnia 2012]..
- ↑ Résultats 2nd tour (fr.). interieur.gouv.fr. [dostęp 9 maja 2012].
- ↑ Socialist Hollande triumphs in French presidential poll (ang.). france24.com, 6 maja 2012. [dostęp 6 maja 2012].
- ↑ Cecilia Sarkozy – wyjątkowo niezależna pierwsza dama. wp.pl, 16 maja 2007. [dostęp 30 maja 2009].
- ↑ Radio RTL: Sarkozy i Bruni wzięli ślub. interia.pl, 2 lutego 2008. [dostęp 30 maja 2009].
- ↑ Carla Bruni-Sarkozy urodziła córkę. gazeta.pl, 19 października 2011. [dostęp 19 października 2011].
[edytuj] Bibliografia
- Profile: Nicolas Sarkozy (ang.). bbc.co.uk, 26 lipca 2009. [dostęp 27 listopada 2010].
- Nota biograficzna na stronie Prezydenta Republiki Francuskiej (fr.). [dostęp 27 listopada 2010].
[edytuj] Linki zewnętrzne
- Blog Nicolasa Sarkozy’ego (fr.). [dostęp 27 listopada 2010].
- Antoni Heba: Program wyborczy Nicolasa Sarkozy’ego. psz.pl, 2 maja 2007. [dostęp 27 listopada 2010].
|
||||||||||||||||||||||||||
|
||||||||||
|
|||||||
|
||||||||||
|
||||||||