Most Kierbedzia – Wikipedia, wolna encyklopedia
| Most Kierbedzia do 1945 roku | |
.jpg&filetimestamp=20081121164224.html) Most Kierbedzia od strony Pragi ok. 1900 |
|
| Miejscowość | Warszawa |
| Podstawowe dane | |
| Przeszkoda | Wisła |
| Długość | 475 m |
| Szerokość: - całkowita - jezdni - chodników |
17,5 m 10,5 m 2x3,5 m |
| Liczba torów tramwajowych | 2 |
| Liczba przęseł | 6 |
| Zbudowano | 1859 - 1864 |
| Zburzono | 13 września 1944 |
| Odbudowano | tak - zmieniając konstrukcję |
| Projektant | Stanisław Kierbedź |
| Most Śląsko-Dąbrowski po 1945 roku | |
| Poprzednie nazwy | Most Kierbedzia |
| Przeszkoda | Wisła |
| Długość | ok. 500 m |
| Liczba torów tramwajowych | 2 |
| Odbudowano | 21 lipca 1949 |
 Galeria zdjęć w Wikimedia Commons |
|
Most Kierbedzia – pierwszy warszawski stalowy most na Wiśle. Zbudowano go w latach 1859-64. Most miał sześć przęseł i długość ok. 500 m.
W pierwszych planach miał być mostem kolejowym łączącym dworzec Petersburski (obecnie Wileński) z dworcem Wiedeńskim (w miejscu dzisiejszej podziemnej stacji ruchu lokalnego Warszawa Śródmieście i wejść do stacji metra Centrum). Zaniechano jednak prowadzenia kolei przez centrum Warszawy i most ten ukończono wyłącznie jako drogowy (z torami dla tramwajów konnych)[1]. Most kolejowy zbudowano kilka lat później, na północ od mostu Kierbedzia, przy warszawskiej Cytadeli.
Mimo iż Most Kierbedzia był pierwszym stałym mostem od czasów Zygmunta Augusta, a budowę mostu stałego uchwalił jeszcze Sejm Czteroletni, ówczesna prasa nie wspomina, nawet w krótkich notatkach, o budowie i postępie prac. Przyczyną było to iż most kończono w 1864 roku, w którym upadło Powstanie styczniowe. Dwa miesiące przed zakończeniem budowy na stokach Cytadeli stracono członków Rządu Narodowego, a na dodatek głównym budowniczym był Polak z wysokim rosyjskim stopniem generalskim.
Most został otwarty osobiście przez hrabiego Berga odpowiedzialnego za bezwzględne stłumienie Powstania styczniowego.
W czasie zaborów most nosił oficjalną nazwę mostu Aleksandryjskiego (od cara Aleksandra II). Potocznie nazywany był jednak mostem Kierbedzia (od nazwiska projektanta i budowniczego Stanisława Kierbedzia). Z placu Zamkowego prowadziła doń ulica Nowy Zjazd, schodząca z placu Zamkowego wiaduktem Pancera, a później nasypem ziemnym. Po odzyskaniu przez Polskę niepodległości ta druga nazwa (Most Kierbedzia) stała się nazwą oficjalną.
5 sierpnia 1915 około 6 rano wycofujące się z Warszawy wojska rosyjskie wysadziły dwa środkowe przęsła, nie uszkadzając filarów. Most został odbudowany w 1916. Został ponownie zniszczony 13 września 1944 przez wojska niemieckie.
Po wojnie na ocalałych filarach zbudowano nowy most, który został nazwany mostem Śląsko-Dąbrowskim i stał się po rozbiórce wiaduktu Pancera częścią Trasy W-Z.
We wrześniu 2011 na zlecenie Zakładu Mostów z Instytutu Badawczego Dróg i Mostów znaleziono i wydobyto z Wisły 6-metrowy fragment kratownicy mostu Kierbedzia, który po pracach konserwacyjnych ma być publicznie eksponowany[2].
[edytuj] Most w filmie
W szóstym odcinku serialu "Czterej pancerni i pies" pt. "Most" bohaterowie dojeżdżają do mostu Kierbedzia od strony Pragi. Rolę tę zagrał most w Toruniu, o podobnej konstrukcji, z torowiskiem tramwajowym. Także toruński most "wystąpił" jako most Kierbedzia w filmie "Zamach" w reż. Jerzego Passendorfera z 1958 roku.
-
Budowa mostu Kierbedzia, 1862
Przypisy
- ↑ Lech Królikowski: Twierdza Warszawa. Warszawa: Wydawnictwo Bellona, 2002, s. 32. ISBN 83-11-09356-3.
- ↑ Jakub Chełmiński. Słynny most odnaleziony! Wyciągnęli fragment z Wisły. „gazeta.pl Warszawa”, 2011-09-19.
|
|||||||||||||
