Mieczysław Albert Krąpiec – Wikipedia, wolna encyklopedia
| Mieczysław Albert Maria Krąpiec | |
| Data i miejsce urodzenia | 25 maja 1921 Berezowica Mała |
| Data i miejsce śmierci | 8 maja 2008 Lublin |
| Rektor KUL | |
| Okres sprawowania | 1970-1983 |
| Wyznanie | katolickie |
| Kościół | rzymskokatolicki |
| Inkardynacja | Dominikanie |
| Śluby zakonne | 8 lipca 1943 |
| Prezbiterat | 17 czerwca 1945 |
| Odznaczenia | |
      |
|
 Mieczysław Albert Krąpiec w Wikicytatach |
|
Mieczysław Albert Maria Krąpiec, OP (ur. 25 maja 1921 w Berezowicy Małej – zm. 8 maja 2008 w Lublinie) – katolicki prezbiter, dominikanin, profesor filozofii, tomista, teolog, humanista, wieloletni rektor Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego, współtwórca Lubelskiej Szkoły Filozoficznej, inicjator wydawania i przewodniczący komitetu naukowego Powszechnej Encyklopedii Filozofii.
Spis treści |
[edytuj] Biografia
Urodził się w niewielkiej miejscowości Berezowica Mała na Podolu. Po ukończeniu w 1939 klasycznego Gimnazjum im. Wincentego Pola w Tarnopolu wstąpił do Zakonu oo. Dominikanów w Krakowie, gdzie studiował tajnie filozofię i teologię. Wyjazd z rodzinnej wsi uratował go przed zagładą (w nocy z 22 na 23 lutego 1944 UPA wymordowała 131 polskich mieszkańców Berezowicy). Studia w czasie okupacji niemieckiej odbył tajnie w dominikańskim Kolegium Filozoficzno-Teologicznym w Krakowie, Warszawie i Lublinie. 8 lipca 1943 złożył śluby wieczyste a 17 czerwca 1945 otrzymał święcenia kapłańskie z rąk ks. abpa prof. dra Michała Godlewskiego.
W 1946 uzyskał doktorat z filozofii za pracę O miłości przyrodzonej nade wszystko względem Boga napisanej pod kierunkiem Sługi Bożego o. Jacka Woronieckiego, który został nostryfikowany przez Uniwersytet św. Tomasza z Akwinu "Angelicum" w Rzymie. Studia teologiczne kontynuował w Katolickim Uniwersytecie Lubelskim, gdzie w 1948 uzyskał doktorat z teologii za pracę De amore hipostatico in Sanctissima Trinitate secundum St. Thomam Aquinatem, napisaną pod kierunkiem ks. prof. Antoniego Słomkowskiego.
Habilitację uzyskał w 1957 na podstawie rozprawy pt. Egzystencjalne podstawy transcendentalnej analogii bytu.
Został pochowany 16 maja 2008 w grobowcu oo. Dominikanów na cmentarzu przy ul. Lipowej w Lublinie.
[edytuj] Praca naukowa
W latach 1946-1954 wykładał filozofię w Dominikańskim Kolegium Filozoficzno-Teologicznym w Krakowie. W 1951 rozpoczął pracę w Wydziale Filozofii Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego, gdzie wykładał metafizykę. W swoich badaniach naukowych skoncentrował się na koncepcji bytu u Arystotelesa i św. Tomasza z Akwinu.
Od 1 stycznia 1955 do 31 sierpnia 1996 pełnił funkcję kierownika Zakładu Metafizyki i Katedry Metafizyki i Teorii Poznania. W 1956 otrzymał tytuł docenta. W latach 1957-1970 był kierownikiem II Katedry Metafizyki [Katedra Metafizyki Ogólnej]. W 1965 był stypendystą Fundacji Aleksandra von Humboldta, staż odbywał na Uniwersytecie w Monachium, u prof. M. Můllera.
Dwukrotnie był dziekanem Wydziału Filozofii Chrześcijańskiej KUL – w latach 1958-1961 i 1969-1970. Od 1962 do 1970 był przewodniczącym Wydziału Filozoficznego Towarzystwa Naukowego KUL. W 1963 otrzymał tytuł profesora nadzwyczajnego a w 1968 profesora zwyczajnego.
Był inicjatorem powstania i przewodniczącym Komitetu Naukowego Powszechnej Encyklopedii Filozofii – "pierwszej w dziejach kultury polskiej prawdziwej encyklopedii filozoficznej" – wydawanej od 2000 (do 2008: 9 tomów od A do Z). Ofiarowana została Narodowi Polskiemu na ręce Jana Pawła II.
Był także inicjatorem powstania polskiego oddziału Międzynarodowego Towarzystwa Tomasza z Akwinu (SITA), oraz był jednym z inicjatorów powołania Oddziału PAN w Lublinie.
Pod jego kierunkiem powstało ok. 300 prac magisterskich oraz ponad 60 prac doktorskich, m.in. kard. Mariana Jaworskiego czy biskupa Ignacego Deca.
[edytuj] Rektor KUL
1 października 1970 został rektorem KUL, pełnił tę funkcję przez pięć kadencji, tzn. do 1983 r. (najwięcej w historii KUL).
Jako rektor rozwijał struktury naukowe, administracyjne oraz bazę materialną uniwersytetu. Dzięki jego staraniom udało się przeprowadzić kapitalny remont całego gmachu głównego uniwersytetu i jego konieczną rozbudowę. Wybudował nowy fronton głównego gmachu KUL, a także był inicjatorem i pomysłodawcą 10-piętrowego Collegium Jana Pawła II, na które zbierał pieniądze głownie w Ameryce.
Zainicjował prace nad powstaniem Encyklopedii Katolickiej, był przewodniczącym jej redakcji, utworzył Międzywydziałowy Zakład Leksykograficzny 1970, powołał także Szkołę Kultury i Języka Polskiego przy KUL oraz Zakład Duszpasterstwa i Migracji Polonijnej 1972, reaktywował sekcję Filologii Romańskiej 1972, sekcję Filologii Angielskiej 1982, Wydział Nauk Społecznych z sekcjami: psychologii,pedagogiki, socjologii, sekcję Prawa na Wydziale Prawa Kanonicznego i Nauk Prawnych 1982.
[edytuj] Zaangażowanie społeczne
Był honorowym przewodniczącym Rady Programowej Radia Maryja. Przez kilka lat wygłaszał felietony z cyklu "Myśląc Ojczyzna", brał udział w "Rozmowach niedokończonych", udzielał wywiadów "Naszemu Dziennikowi" i Telewizji Trwam. Wspierał swoim doświadczeniem Wyższą Szkołę Kultury Społecznej i Medialnej.
[edytuj] Członkostwo w organizacjach
- 1964 został członkiem Göres Geselschaft (Bonn).
- 1967 został członkiem Societé Internationale pour l’Étude de la Philosophie Medievale.
- 1970 został członkiem Academia Scientiarum et Artium Europea (Salzburg).
- 1970 został członkiem Pontyficia Academia di San Tommaso d’Aquino (Rzym).
- członek a w latach 1970-1981 prezes Towarzystwa Naukowego KUL.
- 1972 został członkiem Societas Humboldtiana Polonorum.
- 1972- 1979 sprawował funkcję kierownika Zakładu Duszpasterstwa i Migracji Polonijnej KUL.
- 1982 został członkiem zwyczajnym Pontificia Academia Theologica (Rzym)
- 1983 został członkiem korespondentem Polskiej Akademii Nauk.
- 1988-1990 był członkiem Centralnej Komisji Kwalifikacyjnej do Spraw Kadr Naukowych.
- 1989 został członkiem czynnym Polskiej Akademii Umiejętności (Kraków).
- 1991 został czynnym członkiem Academia Scientiarum et Artium Europea (Salzburg).
- 1994 został członkiem rzeczywistym Polskiej Akademii Nauk (Warszawa).
- członek Societa Internationale Tommaso d’Aquino {SITA).
- członek Amerykańskiego Stowarzyszenia Filozofów Katolickich.
- przewodniczący i inicjator Polskiego Towarzystwa Tomasza z Akwinu (Lublin).
- członek Polskiego Towarzystwa Filozoficznego.
- członek Lubelskiego Towarzystwa Naukowego.
[edytuj] Nagrody
- 1973 otrzymał Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski.
- 1977 otrzymał II.klasę (Grand Officier) Orderu Leopolda II (nadaną przez rząd Belgii).
- 1978 roku otrzymał Krzyż Komandorski Odrodzenia Polski
- 1981 nagroda Premio Internazionale Salsomaggiore (Parma, Włochy)
- 1983 Medal Komisji Edukacji Narodowej
- 1984 otrzymał Komandorię Orderu Palm Akademickich Rządu Francuskiego.
- 1986 otrzymał Krzyż Komandorski z Gwiazdą Orderu Odrodzenia Polski
- 1988 otrzymał tytuł " Profesora Roku 1988" nadany przez Consesjo Cultural Mundial (UNESCO, Meksyk).
- 1989 doctor honoris causa uczelni: Pontifical Institute of Mediaeval Studies, który jest częścią Uniwersytetu Toronto
- 1990 doctor honoris causa Katolickiego Uniwersytetu w Leuven w Belgii.
- 1991 otrzymał tytuł " Man of the Year 1991/92" nadany przez International Biogaphicial Centre (Cambridge, Anglia),
- 1991 otrzymał nagrodę imienia Idziego Radziszewskiego Towarzystwa Naukowego KUL
- 1991 otrzymał nagrodę indywidualną Ministra Edukacji Narodowej za wybitne osiągnięcia naukowe.
- 1992 otrzymał tytył "Man of the Year 1992" nadany przez American Biographical Instityte.
- 1993 doktorat honoris causa Tarnopolskiego Eksperymentalnego Instytutu Pedagogicznego w Tarnopolu.
- 1994 otrzymał wyróżnienie Lubelskiego Towarzystwa Naukowego dla ludzi zasłużonych dla nauki na Lubelszczyźnie.
- 2000 medal "Polonia Mater Nostra Est" Społecznej Fundacji Pamięci Narodu Polskiego.
- 2001 otrzymał Diamentowe Laury Umiejętności i Kompetencji (Katowice).
- 2001 otrzymał medal "Za zasługi dla Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego".
- 2002 otrzymał nagrodę Feniks 2002, przyznawaną w ramach Targów Wydawców Katolickich; nagroda została przyznana za "całokształt twórczości piśmienniczej i działalności edytorskiej" (Warszawa).
- 2005 otrzymał medal "Zasłużony dla Polonii".
- 2005 otrzymał honorowy tytuł zakonny "Magister in Sacra Theologia" (pozwala na otwieranie nowych studiów).
- 2006 otrzymał nagrodę Polskiego Stowarzyszenia Morsko-Gospodarczego im. Eugeniusza Kwiatkowskiego "Animus et semper fidelis".
- 2006 otrzymał "Medal Pamiątkowy Województwa Lubelskiego"
[edytuj] Wybrane publikacje
Jego dorobek naukowo-badawczy zawiera ponad 30 pozycji książkowych, z których wiele zostało przełożonych na język angielski, francuski, rosyjski oraz około 400 studiów i artykułów.
- Metafizyka
- Realizm ludzkiego poznania
- Ja-człowiek
- Koncepcja prawa
- Koncepcja języka
- U podstaw rozumienia kultury
- Struktura bytu. Charakterystyczne elementy systemu Arystotelesa i Tomasza z Akwinu (1963)
- Człowiek jako osoba
- Ludzka wolność i jej granice
- Człowiek i prawo naturalne
- Arystotelesowska koncepcja substancji
- Sens kultury chrześcijańskiej
- Wprowadzenie do filozofii
- O chrześcijańską kulturę
- O rozumienie świata
- Człowiek w kulturze
- Spełniać dobro. Felietony z "Radia Maryja"
- Filozofia co wyjaśnia?
- Filozofia w teologii
- Odzyskać świat realny
- Dlaczego zło?
- Rozważania o narodzie
[edytuj] Bibliografia
- Biogram na stronie KUL
- Kto jest kim w Kościele? Grzegorz Polak. Wydawnictwo KAI. Warszawa 1999.
- Powszechna Encyklopedia Filozofii t.6, s. 43-48. Lublin 2005.