Jan Kajus Andrzejewski – Wikipedia, wolna encyklopedia

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, szukaj
Jan Kajus Andrzejewski
Jan, Jan Ż, Jan Żelechowski
Jan Kajus Andrzejewski
podpułkownik podpułkownik
Data i miejsce urodzenia 20 stycznia 1913
Villmanstrand  Finlandia
Data i miejsce śmierci 31 sierpnia 1944
Warszawa  Polska
Przebieg służby
Lata służby od 1939
Stanowiska dowódca Brygady Dywersji "Broda 53"
Główne wojny i bitwy II wojna światowa
wojna obronna 1939 r.
ZWZ-AK,
powstanie warszawskie
Odznaczenia
Krzyż Srebrny Orderu Wojennego Virtuti Militari Krzyż Walecznych (trzykrotnie)

Jan Kajus Andrzejewski ps. "Jan", "Jan Ż", "Jan Żelechowski" (ur. 20 stycznia 1913 w Villmanstrand (obecnie Lappeenranta) w Finlandii[1], zm. 31 sierpnia 1944 w Warszawie) – harcmistrz, podpułkownik[2], uczestnik powstania warszawskiego, dowódca pułku Oddziału Dyspozycyjnego "Broda" Kedywu.

Od 1922 mieszkał w Polsce. Absolwent Szkoły Podchorążych Piechoty i Szkoły Podchorążych Inżynierii. Uczestnik kampanii wrześniowej 1939, walczył także Obronie Warszawy. Działał w zbrojnym podziemiu od zakończenia wojny obronnej: początkowo w Służbie Zwycięstwu Polski, Związku Odwetu, następnie w Oddziale "Osjan" i ostatecznie w Brygadzie Dywersji "Broda 53" Armii Krajowej. Był wykładowcą na tajnej Szkole Podchorążych Rezerwy Piechoty "Agricola". Podczas okupacji hitlerowskiej używał przybranego nazwiska Jan Zawada.

5. dnia powstania warszawskiego 1944 uczestniczył w wyzwoleniu obozu "Gęsiówki". Dnia następnego, 6 sierpnia poprowadził część batalionu "Zośka" do odzyskania wolskich cmentarzy Kalwińskiego i Ewangelickiego. 11 sierpnia został odznaczony Orderem Virtuti Militari V klasy, rozkazem Dowódcy AK nr 502 z 11 VIII 1944. Uzasadnienie nadania mu VM brzmiało: "odznaczył się w walkach na terenie Grupy «Północ»". Nr krzyża: 13170[3]. Odznaczony także trzykrotnie Krzyżem Walecznych[4]. 20 sierpnia mianowano go harcmistrzem.

Poległ 31 sierpnia w walce w rejonie ul. Bielańskiej na Starym Mieście, podczas przebijania się oddziału powstańczego do Śródmieścia ze Starówki. Miał 31 lat. Wraz z nim zginęli wtedy m.in.: Ewaryst Jakubowski, Józef Hłasko, Czesław Nantel, Stefan Kowalewski, Maria Dziak.

Na Cmentarzu Wojskowym na Powązkach w Warszawie znajduje się jego symboliczna mogiła.

[edytuj] Zobacz też

[edytuj] Linki zewnętrzne

Przypisy

  1. Dane według: Wielka Ilustrowana Encyklopedia Powstania Warszawskiego, tom 5. Redaktor naukowy Piotr Rozwadowski. Dom Wydawniczy "Bellona", Warszawa 2002. ISBN 83-11-09261-3
  2. pośmiertnie
  3. Dane według: Wielka Ilustrowana Encyklopedia Powstania Warszawskiego, tom 4. Kawalerowie Orderu Wojennego Virtuti Militari – Powstanie Warszawskie. Opracował Andrzej Krzysztof Kunert. Dom Wydawniczy "Bellona", Warszawa 1997. ISBN 83-87224-00-6.
  4. Wedle książki "Szare Szeregi Harcerze 1939-1945" tom. 3 str. 7 został oznaczony dwukrotnie Krzyżem Walecznych. Niektóre źródła podają zaś liczbę trzech KW, m.in.: http://www.powstanie-warszawskie-1944.ac.pl/biog_andrzejewski.htm